Ben je 18 jaar of ouder en heb je een psychische stoornis, zoals een depressie of angststoornis? Dan vergoedt je basisverzekering de behandeling door een psycholoog of een andere behandelaar in de ggz, als je huisarts je doorverwijst. Je betaalt wel eerst het eigen risico. In 2026 is dat € 385 (bron: Zorginstituut Nederland, 2026). Voor gesprekken bij je huisarts en de praktijkondersteuner betaal je geen eigen risico. Ben je jonger dan 18, dan regelt en betaalt de gemeente de hulp.
Heb je nu direct hulp nodig? Bij acute nood bel je 112. Denk je aan zelfdoding? Bel dan 24/7 gratis en anoniem 113 of chat op 113.nl. Op de pagina over de crisisdienst lees je wat er gebeurt als het niet tot morgen kan wachten.
Psycholoog vergoeding vanuit de basisverzekering
Behandeling in de ggz door bijvoorbeeld een gz-psycholoog, psychotherapeut of psychiater heet geneeskundige ggz. Je hebt daarbij altijd een regiebehandelaar die je behandeling coördineert. Die zorg zit in het basispakket, dat voor iedereen gelijk is. Je krijgt die zorg vergoed als je aan deze voorwaarden voldoet (bron: Zorginstituut Nederland, 2026):
- je bent 18 jaar of ouder;
- je hebt een psychische stoornis die in het handboek DSM-5 staat, zoals een depressie of een angststoornis;
- je hebt een verwijzing, meestal van je huisarts;
- de behandeling past bij wat bewezen werkt.
De eerste stap is bijna altijd de huisarts. Bij lichte klachten helpt de huisarts je zelf, samen met de praktijkondersteuner ggz (POH-GGZ) in de praktijk (bron: Rijksoverheid, 2026). Is meer hulp nodig, dan verwijst de huisarts je door naar de ggz. Daar werken verschillende behandelaars, van psycholoog tot psychiater; het overzicht van soorten psychische hulp zet ze naast elkaar.
Hoeveel eigen risico betaal je zelf?
Iedereen van 18 jaar of ouder heeft een verplicht eigen risico. In 2026 betaal je de eerste € 385 aan zorgkosten zelf. Daarna betaalt je verzekeraar de kosten (bron: Rijksoverheid, 2026). Behandeling in de ggz valt onder dat eigen risico, dus de eerste rekeningen van je behandelaar betaal je zelf tot dat bedrag bereikt is.
Voor een deel van de hulp betaal je geen eigen risico (bron: Zorginstituut Nederland, 2026):
- gesprekken met je huisarts of de POH-GGZ, want dat is huisartsenzorg;
- een verkennend gesprek met een ggz-behandelaar en een hulpverlener uit je gemeente, waarvoor je huisarts je aanmeldt;
- alle zorg voor kinderen en jongeren tot 18 jaar.
Een eigen bijdrage, een vast deel van de kosten dat je naast het eigen risico betaalt, geldt niet voor de geneeskundige ggz. Heb je bij je polis een vrijwillig eigen risico gekozen, dan komt dat bovenop het verplichte deel. Met het hoogste vrijwillige eigen risico van € 500 betaal je in 2026 tot € 885 zelf (bron: Rijksoverheid, 2026).
Welke hulp de basisverzekering niet vergoedt
Niet elke psychische klacht is een stoornis die onder het basispakket valt. Het Zorginstituut noemt deze problemen waarvoor de geneeskundige ggz niet bedoeld is (bron: Zorginstituut Nederland, 2026):
- problemen met je werk;
- overspannenheid en een burn-out;
- relatieproblemen: ook relatietherapie valt daarbuiten;
- moeite met een nieuwe situatie, zoals na een scheiding, bij rouw of na het verlies van je baan.
Komt er bij zo’n probleem een stoornis naar voren, bijvoorbeeld een depressie, dan valt de behandeling van die stoornis wel onder de basisverzekering. Of dat bij jou zo is, bespreek je met je huisarts. Een aanvullende verzekering vergoedt soms een deel van de hulp die buiten het basispakket valt. Wat jouw polis dekt, staat in de polisvoorwaarden van je verzekeraar.
Een behandelaar met of zonder contract
Bij een behandelaar met een contract bij je zorgverzekeraar gaat de rekening na je eigen risico volledig naar de verzekeraar. Heb je een naturapolis, dan mag je ook naar een behandelaar zonder contract, maar dan betaal je een deel van de kosten zelf. Hoe hoog de vergoeding dan is, staat in je polis (bron: Rijksoverheid, 2026). Heb je een ander soort polis, dan kan de vergoeding afwijken. Ook dat bedrag staat in je polisvoorwaarden.
Vraag daarom vóór je eerste afspraak na of je psychotherapeut, psychiater of psycholoog een contract heeft met je verzekeraar. Dat kan bij je verzekeraar of bij de behandelaar zelf.
Wat je kunt doen bij een lange wachttijd
Voor de ggz geldt een norm voor wachttijden. Je moet binnen 4 weken terecht kunnen voor een eerste gesprek en daarna binnen 10 weken voor de start van je behandeling (bron: Rijksoverheid, stand oktober 2026). In de praktijk wacht je vaak langer. Meld dat dan bij je zorgverzekeraar en vraag om zorgbemiddeling. Daar heb je recht op: de verzekeraar zoekt dan een behandelaar waar je eerder terechtkunt.
Is er geen plek bij een behandelaar met contract, dan mag je verzekeraar ook een behandelaar zonder contract inschakelen. Maakt je verzekeraar daar vooraf een afspraak over, dan krijg je die zorg volledig vergoed (bron: NZa, 2026). Vraag eerst om bemiddeling voordat je zelf een behandelaar zonder contract kiest, anders loop je die volledige vergoeding mis.
Psychische hulp voor kinderen en jongeren tot 18 jaar
Voor kinderen en jongeren tot 18 jaar valt psychische hulp onder de Jeugdwet, die je gemeente uitvoert (bron: Zorginstituut Nederland, 2026). De zorgverzekering betaalt dan niet en er geldt geen eigen risico. Hoe je de hulp aanvraagt, lees je op de website van je gemeente. Op je 18e verjaardag stopt de jeugdhulp meestal en krijg je de hulp vaak vanuit de zorgverzekering, met eigen risico. Soms loopt de jeugdhulp door, tot uiterlijk je 23e (bron: Zorginstituut Nederland, 2026).
Wat er geldt in jouw situatie
|
Jouw situatie |
Wat er geldt |
|
Gesprekken bij de huisarts of de POH-GGZ |
Vergoed, zonder eigen risico |
|
Verwezen naar een behandelaar in de ggz met contract, 18 jaar of ouder |
Vergoed na je eigen risico (€ 385 in 2026) |
|
Verwezen naar een behandelaar zonder contract, met een naturapolis |
Deels vergoed, je polis noemt het bedrag |
|
Hulp bij een burn-out of relatieproblemen zonder stoornis |
Niet uit de basisverzekering, soms uit een aanvullende verzekering |
|
Jonger dan 18 jaar |
Via de gemeente, zonder eigen risico |
Weet je niet welke hulp je nodig hebt? Maak dan een afspraak met je huisarts. Dat gesprek kost je geen eigen risico.